Kwaliteit van de opleiding, hoe beoordeel je die? Tip 3

Door: Hermien Miltenburg · 17 juli 2018
Categorie: Studiekeuze

De kwaliteit van de opleiding doet er toe. Er zijn opleidingen die heel goed gewaardeerd worden. Er zijn ook opleidingen die het een stuk minder doen. Hoe kun je de kwaliteit van de opleiding waar je zoon of dochter naar kijkt beoordelen?

kwaliteit van de opleiding... het doet ertoe..

Feiten en cijfers kwaliteit

Elk jaar in november verschijnt ‘De Keuzegids‘ voor universiteiten, dat is een soort ‘consumentengids’ voor studenten en ouders waarmee ze snel inzicht kunnen krijgen in de kwaliteit van de opleiding. Wat is de beste universiteit van Nederland?
Maar er zijn meer ‘hulpmiddelen’om te kijken naar de kwaliteit van de opleiding en de opleiding te beoordelen.

Waar op letten?

Als je de kwaliteit van een opleiding wilt beoordelen, waar moet je dan op letten? Er zijn een aantal zaken waar de studiekiezer en u als ouder naar zou kunnen kijken. Een paar aanraders zijn: Hoe beoordelen de studenten de opleiding? Hoeveel docenten zijn er? Hoe is de begeleiding geregeld? Hoe beoordelen de ‘officiële keuringsinstanties de hogeschool of universiteit? Word je goed voorbereid op de arbeidsmarkt? Halen veel studenten het eerste studiejaar? Hierover en meer gaat onderstaand artikel.

studies vergelijken

Hoeveel begeleiding krijg ik? Hoe groot zijn de groepen? Hoeveel eigen verantwoordelijkheid krijg ik?

Hoe beoordelen de studenten de opleiding?

In de Nationale Studenten Enquête geven studenten hun mening over hun studie. Dit jaar zijn ruim 700.000 studenten bevraagd, een kleine 300.000 studenten vulden de enquête in. Zij gaven hun oordeel over belangrijke aspecten van hun opleiding. Dit kan een student of ouder ook zelf nalezen. Hoe beoordelen ouderejaars de opleiding waar jij of je kind naartoe wil gaan?
Misschien zijn niet alle punten die gevraagd worden even belangrijk. Heeft je kind veel begeleiding nodig? Weet je van jezelf dat je baat hebt bij adviezen van je docenten… kijk dan bijvoorbeeld goed naar hoe de ouderejaars de begeleiding beoordelen. Vind je begeleiding helemaal niet belangrijk maar voorbereiding op de arbeidsmarkt juist wel, dan kijk je uiteraard naar dit punt.

Kijk naar de ervaringen van ouderejaars studenten

Mijn ervaring is dat scholieren niet zo vaak naar deze ‘feiten en oordelen’ kijken. Mijn advies aan ouders en studenten is dit vooral wél te doen en erover te praten. Ikzelf heb de volgende ervaring:

Ik was met mijn dochter op een Open Dag en wij beiden waren heel enthousiast over een bepaalde opleiding. Ik heb toen opgezocht hoe het zat met de uitval in het eerste jaar.  Die bleek erg hoog.. 80% van de eerstejaars viel uit. Natuurlijk heb ik mijn dochter gewaarschuwd. Maar met de overmoed van haar jeugd ging ze er uiteraard van uit dat zij bij de 20% succesvolle studenten zou horen. Helaas heb ik gelijk gekregen. Ze haalde niet voldoende studiepunten en moest stoppen met deze studie.

Hoeveel docenten zijn er?

Er zijn grote verschillen in de docent-student ratio. Er zijn hbo’s en universiteiten waar er veel docenten beschikbaar zijn, er zijn universiteiten waar er maar weinig docenten zijn.
Niet alle instellingen zijn duidelijk over de docent-student ratio (kijk ook naar ‘studie in cijfers‘). Maar weet je van jezelf of van je zoon of dochter dat goede begeleiding door een docent belangrijk is, dan is dit wel een belangrijke vraag om te stellen op een Open Dag. Over het algemeen hebben docenten op een kleine instelling, meer tijd voor je.
Er zijn natuurlijk ook studenten die juist heel graag ‘in hun uppie’ werken. Ook de manier waarop een student zijn studiepunten verdient verschilt erg van opleiding tot opleiding.

studiepunten halen, ook belangrijk als je een handicap hebt

Hoe goed zijn de docenten en hoe vaak zie je ze?

Studenten beoordelen ook hoe goed ze de docenten vinden. Dit is te vinden via  www.studiekeuze123.nl. Klik een opleiding aan en als je doorscrolt kom je bij het oordeel van de studenten.
Ook interessant is hoeveel contacttijd er is. Dat zijn de uren dat de student ‘op school’ zit. Daar kunnen grote verschillen in zijn. Er zijn opleidingen met 8 contacturen per week en opleidingen met 35 contacturen per week. Wat past het beste bij de student? Ook dit is een goede vraag om te stellen op een Open Dag.
Mijn ervaring is trouwens dat eerstejaars studenten vaak baat hebben bij veel contacturen en veel contact met de docenten en de studieadviseur. Zij waken over de kwaliteit van de opleiding.

Open dag bezoeken

Hoe is de begeleiding geregeld?

Kan een student makkelijk contact zoeken met zijn studieadviseur of studieloopbaanbegeleider? Dit is echt een factor van betekenis. De studieadviseur is het eerste aanspreekpunt als de student ergens tegenaan loopt, als de opleiding tegenvalt of toch te moeilijk blijkt. Hij kan ook adviseren als de opleiding juist te makkelijk is. Samen met de studieadviseur kan de student de opleiding verbreden of verzwaren. De studieadviseur kan een student ook doorsturen naar een studentendecaan. Zijn deze studentendecanen makkelijk bereikbaar? Dit is voor iedere student belangrijk, maar zeker als er sprake is van een belemmering of een handicap.
Vergelijk de mogelijkheden. Er zijn grote verschillen tussen hbo’s en universiteiten onderling.

Kwaliteit van de opleiding volgens…

De kwaliteit van de opleiding wordt ook door officiële instanties beoordeeld. Voor de Nederlandse onderwijswereld zijn Elsevier en de Keuzegids toonaangevend. Hier ziet u de scores van Elsevier in 2016. Er zijn ook resultaten van 2017. U kunt per opleiding bekijken hoe tevreden de studenten zijn.
Over de Keuzegids heb ik al vaker geschreven. De Keuzegids is namelijk ook een handig hulpmiddel om opleidingen onderling te vergelijken. De gids geeft een totaalbeeld gerangschikt in interessegebieden bijvoorbeeld: techniek, onderwijs, gezondheid etc… Veel studiekiezers en ouders vinden het handig zo’n totaaloverzicht te bekijken. Op de middelbare school zijn deze gidsen vaak op papier of digitaal aanwezig. Ze zijn natuurlijk ook gewoon te koop.
Er zijn Keuzegidsen voor mbo, hbo en wo. En er is een Keuzegids voor masters.

welk interessegebied past bij mij?

Instellingen vergelijken

Kortom, instellingen onderling vergelijken is belangrijk. Voor studenten die liever bij hun ouders blijven wonen is de verleiding groot vooral te kijken naar een instelling dichtbij huis, zodat ze niet op kamers hoeven. Het tegenovergestelde geldt voor studenten die juist graag wél op kamers willen.
Beide groepen geef ik mee: Kies éérst de opleiding, en dan pas de stad. Een opleiding die bij je past, is de belangrijkste basis voor studiesucces en een mooie start voor je professionele loopbaan. En na je studie kun je immers gaan wonen waar je wilt?

studiekeuze, maak je niet druk

Wat is de beste universiteit van Nederland?

Toch ook hier een waarschuwing. het wordt mij vaak gevraagd door ouders: “Wat is de beste universiteit van Nederland?” Mijn antwoord is altijd hetzelfde… “De universiteit die het beste bij uw kind past!” Ook al wordt een instelling nog zo goed gewaardeerd… een student moet zich er wel thuis voelen. De opleiding en het instituut moeten bij je passen. Wordt de hbo of universiteit van de keuze van uw zoon of dochter goed gewaardeerd, dan heeft hij geluk. Het staat natuurlijk heel mooi als je afgestudeerd bent op een tóp hbo of universiteit. En ter geruststelling. De kwaliteit van de opleiding wordt door de inspectie overal goed in de gaten gehouden.

keuzegis universiteiten

Dit Keurmerk krijgt de beste universiteit van Nederland

Hoe begeleid ik mijn zoon/dochter bij studiekeuze, 10 tips

Tip 1: begin op tijd met studiekeuze
Tip 2: vraag door en stel de goede vragen
Tip 3: let op de kwaliteit van de opleiding
Tip 4: studiekeuze en carrièreperspectief
Tip 5: let op studeerbaarheid
Tip 6: welke werkvormen zijn er?
Tip 7: stad of studie?
Tip 8: enthousiasme?
Tip 9: mijn kind kan niet kiezen
Tip 10: verwennen mag

 

Stripboek over studiekeuze. U kunt dit downloaden en ook doorsturen naar wie u maar wilt.

 

Op de hoogte blijven van het nieuws rondom studiekeuze en studeren? Er is een Facebookgroep speciaal voor ouders.

Hermien Miltenburg, oudervoorlichter

Hermien Miltenburg

Hermien Miltenburg

Oudervoorlichter bij Wageningen University & Research

Er zijn 2 reacties.

  1. Door: Regien Bloch · 19-11-2016 om 09:05

    Aan studenten bij het Oriëntatie- of Heroriëntatietraject vraag ik altijd om vijf (eigen) criteria te benoemen waar hun studie aan zou moeten voldoen. Het interessante is dat zij hele andere criteria hanteren dan wij; 1. De sfeer van een gebouw/locatie of de studenten die er rondlpen en 2. De afstand van hun ouderlijk huis tot de opleiding worden meestal genoemd. 3. Daarna wordt naar de inhoud van de opleiding gekeken en volgen de meningen (sic!) van anderen… Zij kennen de officiële kwaliteitscontroles -accreditatie- en valorisatierapporten natuurlijk ook niet. Zouden we daar niet ook naar kunnen verwijzen?

    1. Hermien Miltenburg

      Dag Regien,
      Ik herken wel iets van wat je zegt. Met name de rol die ‘afstand’ speelt bij studiekeuze. Toen de basisbeurs er nog was koos tweederde van de studiekiezers éérst de stad, daarna pas de opleiding. “Ik woon nou al mijn hele leven in dit rot gat… nu ga ik naar de grote stad… enneh… wat kan ik daar eigenlijk studeren?”. Sinds de invoering van het leenstelsel hoor ik vaker: “ik heb het prima bij mijn ouders. Waarom zou ik zoveel geld lenen om op kamers te gaan? Wat kan ik hier in de buurt eigenlijk studeren?”
      In beide gevallen pleit ik voor: kies eerst je opleiding en je opleidingsinstituut, kijk daarna naar de afstand. Een goede studiematch is essentieel voor studiesucces…
      En je andere punten… ik heb tien tips geschreven voor ouders over hoe ze hun kind kunnen begeleiden bij studiekeuze. Ik heb ook tien tips voor studiesucces geschreven. Hiermee kunnen ouders beoordelen welke punten echt van belang zijn om studiesucces te hebben. Kwaliteit van de opleiding speelt daar zeker een rol in. Ik heb me daarbij gebaseerd op onderzoek van het ministerie.
      Verwijzen naar officiële rapporten is zeker een goed idee. De studiebijsluiter zoals http://www.studiekeuze123.nl die uitgeeft is al een mooi begin. Daarbij moet wel bedacht worden dat de verantwoordelijkheid voor een goede studiekeuze bij de aanstaande student ligt. Hij of zij zal een goede keuze moeten maken, ouders kunnen hooguit ondersteunen.
      Maar misschien wil jij eens een artikel over kwaliteit schrijven? Ouders en studenten vinden dat zeker interessant. In elk geval alvast bedankt voor deze bijdrage, hermien

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.